Karta książki

Byliśmy przyszłością

Byliśmy przyszłością

tytuł oryginalny:
Hajinu He’atid
przekład:
Agnieszka Jawor-Polak
wydawnictwo:
Czarne
ISBN:
978-83-7536-444-6
data premiery:
2011
data wydania:
2012/09/11
numer wydania:
1
liczba stron:
kraj autora:
Izrael
język oryginalu:
hebrajski
kategoria:
biografie historia

Ruch kibucowy to jeden z najbardziej fascynujących fenomenów współczesnej historii – od początku XX wieku rozsiane po całym Izraelu niewielkie, kilkusetosobowe wspólnoty próbowały wcielać w życie idee równości, wolności i sprawiedliwości społecznej, rezygnując z własności prywatnej, indywidualizmu, a także „burżuazyjnych” więzi rodzinnych. Jednak wychowane w kibucach dzieci po latach powiedzą, że były ofiarami złożonymi na ołtarzu ideologii.
Jednym z dzieci kibucu była Jael Neeman. Jej książka opowiada o doświadczeniach kilkudziesięciu tysięcy jej rówieśników. Nie przez przypadek autobiograficzne „ja” zastąpione jest przez „my”. „Mówiliśmy w liczbie mnogiej. Tak się urodziliśmy i tak rośliśmy” – pisze Neeman. Dzieci mieszkały we wspólnych, koedukacyjnych pokojach, razem się uczyły, pracowały w gospodarstwach dziecięcych, wspólnie odkrywały seks, miłość, przeżywały pierwsze zawody i rozterki.
Byliśmy przyszłością nie jest rozprawą naukową. Nie jest też rozliczeniem z bolesną przeszłością. To piękna, pełna emocji opowieść o dzieciństwie i dojrzewaniu w świecie przesiąkniętym ideologią, która zaczęła walić się pod własnym ciężarem.
“Wiele lat temu, zaraz po wyjeździe z PRL, spędziłem w jednym z kibuców Doliny Jezreel kilka cudownych miesięcy. Ówczesny kibuc zachwycił mnie swą prostotą, pięknem, złudną równością i naiwną wiarą w lepszy świat. Gwałtowny wyjazd pozostawił po sobie niedosyt i nieugaszoną tęsknotę. Czytając Byliśmy przyszłością Jael Neeman, przeżyłem swoiste déjà vu; ze zdwojoną mocą wróciły dawne zapachy i krajobrazy. Jael Neeman napisała książkę niezwykłą; wzruszającą autobiografię, pełną czaru, przewrotnego humoru i autoironii. Jest to przejmujący pamiętnik dorastającej dziewczyny, a także historia wzlotu i upadku pewnej idei, która może od samego początku skazana była na klęskę”.
Michał Sobelman

„Bardzo trudno jest pisać o kibucu, nie domagając się zadośćuczynienia, nie poddając się zgorzknieniu, nie popadając w cynizm. Na tym właśnie polega cudowna złożoność tej książki. (…) Kibuc, słusznie zresztą, nie jest przedstawiony jako porażka, lecz jako tragedia. I jak każda tragedia, również ta miała w sobie wiele naiwności, wolności i czystości – obok wszystkich swoich patologii”.
Jair Garboz, „Yedioth Ahronot”

„W swojej wspaniałej książce Byliśmy przyszłością Jael Neeman opowiada historię swojego dzieciństwa, która jest zarazem historią prywatną i historią zbiorową”.
Tal Marmelstein, „Israel Hayom”

„Ta książka to także próba zrozumienia pokolenia założycieli kibuców, twórców odważnego eksperymentu społecznego, który ostatecznie się nie powiódł. Oni sami i ich dzieci zapłacili za to wysoką cenę. I oto Jael Neeman zwraca się do nich otwarcie, mówi o tym, co ją wtedy raniło, lecz także o tym, że wspomina swoje dzieciństwo z czułością”.
Arnon Lapid, „Yedioth Hakibbutz”

„Jael Neeman napisała wspaniałą książkę. Jest artystką ‚chłodnego’ języka, mistrzynią niedopowiedzeń”.
Amir Ben-Dov, „Time Out Tel Aviv”
Jael Neeman – ur. 1960 w kibucu Jechiam w Galilei. W wieku dwudziestu lat opuściła kibuc i zamieszkała w Tel Awiwie. Studiowała literaturę i filozofię na tamtejszym uniwersytecie. Pracowała jako redaktorka w czasopismach i wydawnictwach literackich. Opublikowała opowiadanie dla młodzieży „Pomarańczowy wtorek” (Jom szliszi hakatom, Am Oved 1998), nowelę „Pogłoski o miłości” (Szmuot al ahawa, Katom 2004) oraz opowiadania i wiersze w pismie „Mitaam”. W 2011 roku ukazało się Byliśmy przyszłością – autobiograficzna opowieść o dzieciństwie i dorastaniu w kibucu. Natychmiast po publikacji książka stała się wydarzeniem wydawniczym i literackim i została nominowana do Nagrody imienia Sapira za rok 2011.

Gdzie kupić?

Pozostałe książki tego autora